Wikia

Militaria Wiki

De groei van het tankgeschut

489pages on
this wiki
Add New Page
Talk0 Share

Bewapening van tanks tussen 1918 en 1945.

Bundesarchiv bild 101i-022-2935-10a russland panzer vi tiger i.jpg

De PzKpfw VI Tiger I was bewapend met een fantastisch 88-mm kanon, dat een grotere dracht en een betere penetratie had dan enig ander tankgeschut in de Tweede Wereldoorlog.

De bewapening van tanks veranderde ingrijpend na het einde van de Eerste Wereldoorlog. Eerst waren tanks voorzien van conventionele artillerie waarmee infanterie ondersteund kon worden, maar ze ontwikkelden een nieuwe rol, namelijk het vernietigen van andere tanks. Pantserdoorborend vermogen werd daardoor de voornaamste eis aan het tankgeschut.


De tanks in de Eerste Wereldoorlog waren voorzien van het geschut dat toevallig beschikbaar was toen ze ontworpen werden. Voor de Engelse tanks was dat aangepast zesponder scheepsgeschut, de Duitsers gebruikten een sterk daarop gelijkend 57-mm kanon en de Fransen hun bekende '75'. Tussen beide wereldoorlogen gebeurde er weinig op het gebied van de wapenontwikkeling, en de weinige innovaties werden in een gezapig tempo ingevoerd.

De eerste kanonnen die speciaal voor inbouw in tanks waren ontwikkeld, werden gelijk met getrokken anti-tankgeschut ontwikkeld. Ze hadden vrijwel dezelfde loop en vuurden vergelijkbare ammunitie. Kenmerkend voor deze ontwikkeling was het Duitse 37-mm geschut van Rheinmetall, dat tegen het eind van de jaren twintig in productie werd genomen. Dat was in een tijd dat Duitsland geen tanks mocht bezitten. Het kanon had een vrij lange loop en schoot zware granaten af. De vrij krachtige patroonlading en de lange loop gaven de drijfgassen voldoende gelegenheid grote druk op de bouwen en het projectiel een hoge snelheid te geven bij het verlaten van de loop. Bij aankomst bij het doelwit moest de granaat het pantser doorboren dankzij de energie die combinatie van massa en snelheid opleverde. Eenmaal binnen de tank moest de granaat nog weerkaatsen en daardoor de nodige schade aanrichten.

Franse tankkanonnenEdit

In 1939 was vrijwel al het in gebruik zijnde tankgeschut gebaseerd op dit simpele principe. De Duitsers en Amerikanen gebruikten sterk op elkaar lijkende kanonnen op de meeste van hun tanks. De Fransen beschikten over een zwaarder kaliber (47-mm) dat echter volgens hetzelfde principe werkte. Enkele Franse tanks hadden geschut met een korte loop dat ontwikkeld was voor de loopgravenoorlog van 1914-1918. De pantserdoorborende kwaliteiten hiervan waren gering en dat gold ook voor de korte 75-mm kanonnen die op sommige Duitse en Franse tanks waren gemonteerd. Alleen de Sovjets bezaten echt zwaar tankgeschut: reeds in 1940 bouwden zij hogesnelheids 76,2-mm kanonnen in hun nieuwe tankmodellen in.

Holle-ladinggranatenEdit

Hybridsherman.jpg

De Britse oplossing tegen de bepantsering van de Duitse Tiger en Panther tanks, was het zwaarst mogelijke anti-tankgeschut op de Sherman te monteren. De Sherman Firefly was bewapend met een 17-ponderkanon dat in staat bleek van redelijke afstand Duitse tanks uit te schakelen.

Voor hun effectiviteit vertrouwden al deze kanonnen op kinetische energie ('kracht'). Maar in 1940 kwam een nieuwe soort antitankwapen beschikbaar dat chemische energie gebruikte. Dat was de holle-ladinggranaat, die een voorwaarts bewegende straal van hete gassen en verdampt metaal genereert als hij inslaat, in het pantser van het doelobject. De vlammenstraal brandt of smelt letterlijk door de pantsering heen en zet de binnenzijde in brand. Enige tijd lang leek dit type munitie grote voordelen te bieden boven kinetische projectielen. Het duurde enkele jaren voordat duidelijk werd dat de holle-ladinggranaten het meest effectief waren bij lage eindsnelheden, en dat de wapens die granaten een lage snelheid gaven, meestal niet het bereik of de vlakke projectielbaan hadden die tankschutters wensten. Daarop keerden ontwerpers terug naar het kanon dat gebruik maakte van de hoge snelheid van de afgeschoten munitie.

Het voornaamste probleem bij het ontwerpen van kanonnen was dat de bepantsering van tanks zich tussen 1940-1945 met horten en stoten ontwikkelde. Om een voorbeeld uit de Duitse praktijk te geven: de eerste Panzerkampfwagen II had een 30-mm frontaal pantser, terwijl de Tiger II enkele jaren later maar liefst een 100 mm dikke gepantserde neus had. Klein tankgeschut had geen enkele kans tegen zulke dikke schilden. De enige oplossing was geschut te produceren van grotere kalibers om zwaardere granaten af te vuren, en met langere lopen, waardoor ook de mondingssnelheid zou toenemen. Wolfram werd als materiaal in gebruik genomen om een projectiel met hogere dichtheid te produceren, dat meer kinetische energie kon overdragen. Ook werden er methoden bedacht om te voorkomen dat het projectiel niet uit elkaar zou spatten bij het inslaan. 'Ballistic caps', neuzen met scherpe punt op de projectielen vormden een oplossing hiervoor.

Zo groeiden de kalibers eerst van 37 naar 57-mm. Dit bleek echter slechts een tussenstadium en de teller bereikte de 75 en 76,2-mm. De Duitsers en de Sovjets gingen zelfs nog verder en bouwden respectievelijk 88-mm en 85-mm tankgeschut.

Penetratie van pantserEdit

Rond dit punt begonnen de natuurwetten een woordje mee te spreken. Het simpelweg vergroten van het projectiel deed het doordringend vermogen niet noodzakelijkerwijs groeien. Een zwaarder kaliber granaat behield zijn snelheid langer, maar een 75-mm projectiel met hoge snelheid kon een groter doordringend vermogen hebben dan een vergelijkbare 88-mm granaat. Het operationele bereik van tankgeschut groeide van 200 à 300 m in 1940 naar meer dan 2 km in 1945. Het was de triomf van het zware kanon.

Tankjagers van het Rode LegerEdit

In 1945 plaatsten de Sovjets 100-mm kanonnen in tankjagers en een 122-mm monster in de koepel van de zware IS-2 tank. Dit waren uitzonderingen. De Westerse geallieerden hielden vast aan de praktische limiet van 3-inch (76-mm) voor hun middelzware tanks. Alleen de zware M26 tank had 90-mm geschut. De Duitsers hielden vast aan de '88'. Hun 8,8-cm KwK 43 geschut was waarschijnlijk het beste all-round tankkanon van de oorlog.

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Around Wikia's network

Random Wiki